ODRA

Odra – opis choroby W odległych stuleciach odra (łac. morbili) siała postrach wśród ludności. W XX wieku choroba nie była […]

Odra – opis choroby

W odległych stuleciach odra (łac. morbili) siała postrach wśród ludności. W XX wieku choroba nie była już tak groźna, a obecnie powszechność szczepień prawie zupełnie wyeliminowała takie schorzenia jak odra. Choroba ta dziś spotykana jest głównie u dzieci, które przebywają w większych skupiskach, np. przedszkolach.

Generalnie odra roznosi się drogą kropelkową i jest wywoływana przez wirus odry. Dostaje się on do organizmu przez jamę nosowo-gardłową. Intubuje się ok. 2 tygodnie. Odra atakuje nabłonek oddechowy i tkankę limfatyczną. Chory zaczyna zarażać  ok. 2 dni przed wystąpieniem objawów, przestaje ok. 4 dni po pojawieniu się wysypki. Wirus odry znajduje się w wydzielinie z nosa i gardła, a także we łzach oraz moczu i krwi chorego. Powszechnie wiadomo, że gdy raz wykształcą się w organizmie przeciwciała – czy to w skutek szczepienia czy też po przejściu choroby – odra przestaje być zagrożeniem.

Źródło zdjęć: DermNet NZ

Objawy

Odra rozwija się stopniowo. Początkowo atakuje drogi oddechowe. Ostry ból gardła, nieżyt błony śluzowej nosa i spojówek oraz stan zapalny górnych dróg oddechowych i gorączka, a także suchy kaszel są sygnałem, że pojawiła się odra. Objawy te często bywają mylone z innymi infekcjami wirusowymi. Odra charakteryzuje się natomiast białawymi przebarwieniami (plamkami Koplika) pojawiającymi się na błonie śluzowej policzków na wysokości dolnych zębów trzonowych.

W kolejnym etapie (do 5 dni) odra wywołuje gruboplamistą wysypkę. Zmiany są różowe i zlewają się. Początkowo widoczne są na twarzy za uszami i na czole. Potem odra postępuje w dół i obejmuje całą powierzchnię ciała. W tej fazie wciąż obecne są kaszel i wysoka gorączka. Ustępują one łącznie z innymi dolegliwościami dróg oddechowych po kilku dniach. W tym samym czasie wysypka zmienia kolor na ceglasty, a naskórek złuszcza się otrąbiasto.

Diagnoza

Odra diagnozowana jest w oparciu o ocenę objawów oraz wywiad z chorym, a ponieważ dolegliwość częściej dotyczy dzieci, na pytania, które zada dermatolog czy inny specjalista, odpowiedzi powinni udzielić opiekunowie małych pacjentów. W początkowej fazie łatwo chorobę pomylić z zapaleniem gardła i innymi infekcjami górnych dróg oddechowych. Po kilku dniach, gdy odra daje objawy skórne, można ją pomylić z różyczką i szkarlatyną. Jeśli zachodzi obawa pomyłki, można wykonać badania serologiczne krwi.

Leczenie

Odra, jak większość chorób wywoływanych przez wirusy, nie wymaga leczenia ogólnego. W jej przypadku zwalcza się nie przyczyny, a objawy. Chorym podaje się leki przeciwgorączkowe, przeciwbólowe i przeciwkaszlowe. Ponieważ przy chorobie wystąpić może światłowstręt, dobrze jest dbać o zaciemnienie pokoju, w którym przebywa pacjent. Ważne jest również, by to pomieszczenie było wietrzone. Odra wymaga specjalnego traktowania chorego – powinien on mieć lekkostrawną dietę bogata w witaminy. Aby nie odwodnił się w wyniku gorączki, musi dużo pić.

Prewencja

Odra jest chorobą, na którą można się zaszczepić. Niemowlętom są podawane szczepionki skojarzone (MMR), które zabezpieczają przed przypadłościami, takimi jak odra, świnką i różyczką. Są to najskuteczniejsze sposoby uniknięcia choroby wywoływanej przez wirus odry, gdyż organizm uczy się dzięki nim walczyć z tym zagrożeniem. Odporność nabywa się na całe życie, choć w niewielkiej liczbie przypadków zdarza się, że MMR jest nieskuteczne. Dlatego niektórzy lekarze zalecają powtórne szczepienia.

logo