GINEKOMASTIA

Redakcja Dermatolog.pl, 2 listopada 2017

Ginekomastia – opis choroby

Ginekomastia to jednostronne lub obustronne powiększenie gruczołów piersiowych występujące u mężczyzn. Problem ten pojawia w momencie zaburzenia równowagi między estrogenami oraz androgenami oddziaływującymi na tkankę gruczołową sutka. Ginekomastia może dotyczyć mężczyzn w każdym wieku. Szczególnie często uwidacznia się u nastolatków oraz u panów wchodzących w okres starzenia się, czyli w andropauzę.

Ginekomastia może stanowić poważny problem estetyczny, a przede wszystkim psychologiczny. Obecnie odnotowuje się wyraźną tendencję wzrostową liczby pacjentów, którzy zgłaszają się do lekarza z problemem powiększonych gruczołów piersiowych. Zjawisko to najprawdopodobniej wynika z epidemii otyłości panującej w krajach dobrze rozwiniętych. Dominacja tkanki tłuszczowej powoduje obwodową konwersję męskich hormonów w estrogeny pobudzające rozrost gruczołu sutkowego. Również stosowanie przez sportowców syntetycznych steroidów anabolicznych ułatwiających przyrost tkanki mięśniowej wiąże się z działaniem niepożądanym w postaci wzrostu stężenia aktywnego estrogenu we krwi.

 

Objawy

Bezobjawowa, łagodna ginekomastia może dotyczyć nawet 30% mężczyzn, przy czym częstotliwość występowania wzrasta z wiekiem. W zależności od etiologii można podzielić ją na trzy rodzaje:

  1. Ginekomastia fizjologiczna pojawiająca się w okresie noworodkowym (związana z estrogenami pochodzenia matczynego), podczas dojrzewania oraz w wieku starczym, gdy naturalnie spada ilość testosteronu w organizmie.
  2. Ginekomastia patologiczna, która zawsze związana jest ze zmianą stosunku stężenia estrogenów do androgenów na korzyść estrogenu. Może być ona wywołana jatrogennie, czyli lekami opartymi na estrogenach, antyandrogenach, lekami przeciwnadciśnieniowymi oraz hamującymi wydzielanie soku żołądkowego. Ginekomastia bywa niekiedy objawem guza jąder, nadnerczy, marskości wątroby, zaburzonej czynności jąder lub nadczynności tarczycy.
  3. Ginekomastia idiopatyczna o nieustalonej przyczynie, stanowiąca 50% przypadków.

W obrazie klinicznym ginekomastii dominuje widoczne oraz wyczuwalne w badaniu palpacyjnym powiększenie gruczołów piersiowych oraz brodawek. Nagromadzenie tkanki gruczołowej przypomina spoisty dysk położony jedno lub obustronnie, koncentrycznie w okolicy brodawki sutkowej. W początkowym okresie ginekomastii może występować nadwrażliwość na dotyk, a nawet ból. Po upływie około roku dochodzi do zwłóknienia zrębu gruczołowo-tłuszczowego. W tym okresie zmniejsza się tkliwość gruczołów piersiowych, może dojść do zmniejszenia ich objętości lub do utrwalenia zmian.

 

Diagnoza ginekomastii

Rozpoznanie ginekomastii stawia się na podstawie wywiadu dotyczącego np. przyjmowania konkretnych leków, przyrostu masy ciała, marskości wątroby oraz na podstawie standardowego badania sutków i jąder. Diagnostyka laboratoryjna uwzględnia natomiast oznaczenie stężenia hormonów tarczycy, estradiolu, testosteronu, LH, FSH, β-HCG, prolaktyny oraz wykładników czynności wątroby. Równie ważne jest poszukiwanie za pomocą metod radiologicznych guza nadnerczy, płuc i wykluczenie guza produkującego prolaktynę.

 

Leczenie

Jeżeli znany jest powód ginekomastii to wskazane jest leczenie ukierunkowane na tę przyczynę. Polega ono na odstawieniu pewnych leków, uzupełnieniu niedoborów androgenów, usunięciu guza. Fizjologiczna oraz idiopatyczna ginekomastia nie wymaga leczenia. Wskazaniem do operacji bywają problemy psychologiczne, a także podejrzenie nowotworu w obrębie powiększonego gruczołu. W przypadkach bolesnej ginekomastii można rozważyć krótkotrwałą kurację lekiem antyestrogenowym.

 

Ginekomastia – prewencja

Zapobieganie ginekomastii dotyczy przede wszystkim formy idiopatycznej oraz jatrogennej. Polega ono na utrzymywaniu prawidłowego poziomu tkanki tłuszczowej poprzez właściwą dietę oraz na stosowaniu leków niewywołujących patologicznego rozrostu tkanki gruczołowej sutków.

 

 

Znajdź dermatologa na skróty

Dermatolog to lekarz specjalista, który zajmuję się w leczeniem skóry, włosów oraz paznokci. Dermatologia to dziedzina medycyny, którą możemy podzielić na dermatologię leczniczą oraz estetyczną. Dermatologia lecznicza, jak sama nazwa wskazuje, skupia się na leczeniu chorób skóry takich jak afta, łuszczyca, czerniak, łysienie, trądzik różowaty, i wiele innych. 

Dermatologia estetyczna skupia się na poprawie kondycji skóry i spowolnieniu procesów starzenia. W dermatologii estetycznej stosuje się preparaty i zabiegi na usuwanie zmarszczek, usuwanie znamion, itp. Często leczenie chorób skóry, takich jak trądzik pospolity, wymaga też wykonania zabiegów estetycznych w celu usunięcia blizn potrądzikowych lub przebarwień skóry. 

Dermatolog specjalizujący się w leczeniu chorób skóry może jednocześnie być specjalistą dermatologii estetycznej lub szeroko pojętej medycyny estetycznej.  Dermatochirurgia zajmuje się usuwaniem chirurgicznym lub laserowym zmian skórnych takich jak różne rodzaje znamion – naskórkowe i melanocytowe, naczyniowe, łojowe i potowe -włókniaki, kurzajki, kaszaki, i inne.