Zdrowa i piękna skóra

Kiedy łagodny nowotwór skóry może stać się złośliwy?

Redakcja Dermatolog.pl, 24 maja 2015

Nowotwór skóry

Nowotwór skóry w złośliwej postaci stanowi jedną trzecią wszystkich wykrywanych nowotworów – zajmuje niechlubne 3 miejsce po raku piersi i raku płuc, a liczba zachorowań stale rośnie. Niewiele osób zdaje sobie sprawę z tego, że w większości przypadków nowotwory złośliwe są transformacją łagodnych stanów nowotworowych, poddających się całkowitemu wyleczeniu.

nowotwór skóry

Nowotwory skóry mogą występować w łagodnych, niewymagających leczenia formach pod warunkiem, że są poddawane regularnej kontroli dermatologicznej i onkologicznej. Duża część zmian na skórze ma jednak charakter przedrakowy, tzn. są to zmiany, z których mogą rozwijać się nowotwory złośliwe. Zezłośliwieniu można zapobiec regularnie obserwując własne ciało i konsultując z lekarzem każdą, nawet najmniejszą zmianę w kolorze lub strukturze naskórka.

Ryzyko zachorowania na nowotwór skóry

Zarówno łagodne jak i złośliwe nowotwory skóry najczęściej dotykają osób po 60. roku życia – są one jednak konsekwencją wieloletnich zaniedbań w zakresie profilaktyki zdrowej skóry. Największe ryzyko zachorowania na nowotwory skóry dotyczy osób:

  • posiadających dużą liczbę znamion skórnych
  • wrażliwych na promieniowanie UV
  • wcześniej dotkniętych oparzeniami słonecznymi
  • posiadających jasną karnację
  • często opalających się na słońcu lub w solarium

Wystąpienie zmian przedrakowych i ich zezłośliwienie to wieloetapowe procesy, mogące trwać wiele lat – dlatego na raka najczęściej chorują osoby, które między 20. a 45. rokiem życia intensywnie się opalały, nie obserwowały znamion i nie poddawały ich konsultacjom dermatologicznym.

Najczęstszy nowotwór skóry to rak podstawnokomórkowy i rak płaskonabłonkowy oraz czerniak, który nie występuje w łagodnej, niezłośliwej formie, ale jego wczesne zdiagnozowanie i chirurgiczne usunięcie daje szanse na pełne wyleczenie.

Niepokojące sygnały ostrzegawcze – nowotwór skóry we wstępnej fazie

Nowotwór skóry jest chorobą rozwijającą się w wieloetapowym procesie – jedną z jego faz jest tzw. dysplazja, czyli stan przedrakowy. Wczesne zauważenie stanu przedrakowego i podjęcie leczenia umożliwia całkowite wyleczenie i uniknięcie zezłośliwienia się łagodnych nowotworów. Konieczna jest świadomość, że wszystkie zmiany na skórze, nawet niegroźnie wyglądające plamki i pieprzyki, mogą przejść transformację nowotworową, której najgroźniejszą i zagrażającą życiu postacią jest czerniak.

Wśród objawów, które wymagają niezwłocznej konsultacji z lekarzem, wymienia się:

  • pojawienie się znamion i plam oraz dużych obszarów zabawionych na brązowo
  • pokrywanie się zmian pigmentowych nierówną i szorstką powierzchnią
  • pojawienie się krwawiących pieprzyków
  • powstanie zabarwionych na brązowo zgrubień brodawkowych
  • długie i trudne gojenie się ran i blizn
  • występowanie na twarzy i innych częściach ciała łuszczących się guzków
  • zaczerwienienia, łuszczenie i sączenie się skóry wokół brodawek

Zwyrodnienia skórne  mogą, ale nie muszą być objawem zmian przedrakowych lub czerniaka. Ich zaobserwowanie – oprócz konieczności skonsultowania się z dermatologiem – powinno skłonić do całkowitej rezygnacji z opalania i narażania skóry na działanie promieni UV, ponieważ w przypadku zachorowania na łagodną odmianę nowotworu, promieniowanie może przyspieszyć proces transformacji w nowotwór złośliwy albo – w przypadku czerniaka – sprzyjać szybkim przerzutom w inne rejony skóry i na narządy wewnętrzne.

Alarmujące statystyki – nowotwór skóry w liczbach

Badania przeprowadzone przez Krajowy Rejestr Nowotworów umiejscowiony w Centrum Onkologii – Instytut im. Marii Skłodowskiej-Curie w Warszawie, ujawniły dynamiczny wzrost zagrożenia nowotworami skóry na przestrzeni ostatnich 30 lat – największy, pięciokrotny wzrost zachorowalności dotyczy osób w grupach wiekowych 45-65 lat i powyżej 65. roku życia.

Każdego roku w Polsce rejestruje się blisko 10 000 nowych zachorowań i ok. 600 zgonów,  z których aż 50% dotyczy czerniaka złośliwego – mimo iż zachorowalność na czerniaka stanowi tylko 1% wszystkich rozpoznanych nowotworów skóry. Wysoka śmiertelność jest skutkiem zbyt późnej diagnozy i niepodjęcia leczenia przed wystąpieniem przerzutów.

Zapobiegać i przeciwdziałać – profilaktyka zdrowej skóry w walce z rakiem

Profilaktyka zdrowej skóry musi postępować dwutorowo. Pierwszym aspektem jest odpowiednia pielęgnacja i ochrona skóry, drugim – regularne badanie znamion.

Ochrona skóry dotyczy przede wszystkim:

  • unikania opalania – zarówno słonecznego jak i w solarium
  • stosowania wysokich filtrów chroniących przed działaniem promieni UV
  • unikania przebywania na wolnym powietrzu w godzinach występowania największego nasłonecznienia
  • stosowania diety bogatej w witaminę B3
  • rezygnacji z tytoniu i innych substancji toksycznych

Osoby znajdujące się w grupie ryzyka zachorowania na nowotwór skóry powinny co najmniej raz w roku odbywać rutynową wizytę u dermatologa, który oceni, czy ewentualne zmiany na skórze nie noszą cech zmian przedrakowych. Niezwłocznej konsultacji ze specjalistą wymaga zaobserwowanie wszelkiego rodzaju znamion barwnikowych ulegających przeobrażeniom.

Powiązane artykuły

Napisz komentarz

Dodaj komentarz

Znajdź dermatologa na skróty

Dermatolog to lekarz specjalista, który zajmuję się w leczeniem skóry, włosów oraz paznokci. Dermatologia to dziedzina medycyny, którą możemy podzielić na dermatologię leczniczą oraz estetyczną. Dermatologia lecznicza, jak sama nazwa wskazuje, skupia się na leczeniu chorób skóry takich jak afta, łuszczyca, czerniak, łysienie, trądzik różowaty, i wiele innych. 

Dermatologia estetyczna skupia się na poprawie kondycji skóry i spowolnieniu procesów starzenia. W dermatologii estetycznej stosuje się preparaty i zabiegi na usuwanie zmarszczek, usuwanie znamion, itp. Często leczenie chorób skóry, takich jak trądzik pospolity, wymaga też wykonania zabiegów estetycznych w celu usunięcia blizn potrądzikowych lub przebarwień skóry. 

Dermatolog specjalizujący się w leczeniu chorób skóry może jednocześnie być specjalistą dermatologii estetycznej lub szeroko pojętej medycyny estetycznej.  Dermatochirurgia zajmuje się usuwaniem chirurgicznym lub laserowym zmian skórnych takich jak różne rodzaje znamion – naskórkowe i melanocytowe, naczyniowe, łojowe i potowe -włókniaki, kurzajki, kaszaki, i inne.